چابهار ، بهشت گم شده ایران

 

اگر در بهار یا نوروز، قصد سفر به اقلیمی هیجان انگیز و جذاب را دارید، حتما چابهار را به شما پیشنهاد می کنیم. چابهار نگینی در استان تاریخی سیستان و بلوچستان است که با دارا بودن شهر سوخته (زابل) و بهشت باستان شناسی جهان، یکی از مرموز ترین نقاط کره زمین به شمار می رود.

جایی دورتر از «ماخونیک» سرزمین لی لی پوتی های ایران، سرزمین مریخی ها قرار گرفته است؛ مکانی با کوه های مینیاتوری که پستی و بلندی های سیاره رویایی یاد شده را تداعی می کند.

اگر جیرفت را کالیفرنیای ایران می نامند، چابهار را باید “میامی” ایران دانست. شرایط آب و هوایی این شهر کاملا مشابه با بندر میامی فلوریدای آمریکا بوده و هم عرض جغرافیایی آن نیز شناخته می شود؛ جایی که یکی از دورترین شهرها به پایتخت ۲۳۰ ساله ایران است و به عنوان بزرگترین خلیج کشور، سرمایه گذاری های میلیارد دلاری در آن انجام می گیرد.

چابهار، تنها بندر اقیانوسی ایران است که در کرانه دریای مکران و اقیانوس هند واقع شده و لنگر گاه آن، قابلیت پهلوگیری کشتی های اقیانوس پیمای غول پیکر را دارد. به همین خاطر، چابهار از مناطق آزاد بازرگانی کشور به شمار می رود.

 

چابهار کجاست؟

چابهار را یکی از مهم ترین چهار راه های کریدور شمال به جنوب بازرگانی نیز قلمداد کرده اند. این فقط ظرفیت های اقتصادی و تجاری بندر چابهار نیست که آن را شهره خاص و عام نموده؛ آب و هوای این شهر همیشه بهاری نیز یکی از مطبوع ترین شرایط را در فصول مختلف سال برای گردشگران به ارمغان می آورد.

هوای معتدل همیشه بهاری چابهار، گر چه زیبایی های سوباتان، بهشت اردیبهشت ایران در گیلان یا مناظر سحر انگیز اسالم به خلخال و نور به چمستان را ندارد، اما برای کسانی که از سرمای شدید یا گرمای خسته کننده بیزار هستند، انتخاب فوق العاده ای خواهد بود. فرهنگ و سنت مردمان چابهار نیز در نوع خود جالب است.

چابهار همیشه بهار ایران، بیش از ۱۷۱ هزار کیلومتر مربع وسعت دارد و در منتهی الیه جنوب شرقی کشور قرار گرفته است؛ جایی که دریای عمان و اقیانوس هند را می توان مشاهده کرد و به ایرانشهر و نیک شهر و استان های کرمان و هرمزگان نیز سفر نمود.

موقعیت جغرافیایی بندر چابهار سبب می شود که شما بتوانید از فرصت های گردشگری، تفریحی، تجاری و تاریخی در استان های مختلف هم مرز با سیستان و بلوچستان نیز استفاده کنید. در واقع سفر به این بندر، یک تیر و چند نشان است که در نوروز و به طور کلی در بهار، یک انتخاب ارزشمند خواهد بود.

برای هموطنان تهرانی، سفر به چابهار یکی از طولانی ترین سفرها چه هوایی و چه زمینی است. فاصله چابهار تا تهران بیش از ۲۲۰۰ کیلومتر برآورد می شود. اگر بخواهید از زاهدان به چابهار سفر کنید، ۷۰۰ کیلومتر مسافت پیش روی شما خواهد بود. اگر روادید پاکستان را داشته باشید، می توانید از طریق خط دریایی چابهار به کراچی بروید و یکی از بنادر جذاب و شلوغ پاکستان را نیز ببینید.

فاصله بندر چابهار ایران تا بندر کراچی پاکستان حدود ۹۰۰ کیلومتر است و سفرها از طریق هواپیما و کشتی انجام می شوند.

 

وجه تسمیه

بندر چابهار در کرانه‌ی دریای عمان و اقیانوس هند، تمام فصول سال آب و هوای بهاری دارد و برخی افراد می‌گویند به همین دلیل چهاربهار یا چابهار خوانده می‌شود؛ اما درواقع کلمه‌ی چاه‌بار ریشه‌ی این لغت است، به این معنی که در آن منطقه چاهی برای تخلیه‌ی بار یا باراندازی بوده و کم‌کم منطقه به نام چاه‌بار معروف شده، سپس به چابهار تغییر کرد. 

 

بهترین زمان برای سفر

با توجه به این که این شهر در تمام طول سال آب و هوای مطبوعی دارد، همیشه می‌توانید برای سفر به چابهار برنامه‌ریزی کنید.

 

جاذبه‌های گردشگری

شهر بندری چابهار، علاوه بر این که از نظر سیاسی و تجاری دارای اهمیت است، از نظر گردشگری هم مورد توجه مسافران قرار دارد. علاوه بر آب و هوای مطلوب، جاذبه‌های تاریخی و طبیعی این شهر، باعث شده که بسیاری از گردشگران، چابهار را به عنوان مقصد سفر خود انتخاب کنند.

شهر چابهار دیدنی‌های تاریخی و طبیعی بسیاری دارد که در ادامه آن‌ها را معرفی خواهیم کرد.

  • کوه‌های مینیاتوری

این کوه‌ها از دیدنی‌های حیرت‌انگیز چابهار به موازات ساحل از منطقه کچو تا نزدیکی خلیج گواتر کشیده شده و یکی از پدیده‌های زمین‌شناسی  این منطقه است.

کوه های مینیاتوری چابهار، عاشقان طبیعت گردی به خصوص عکاسان را شیفته خود کرده است. اگر از چابهار به سمت شرق این منطقه حرکت کنید، منظره ای متفاوت و شگفت انگیز در برابر دیدگان شما قرار می گیرد که همچون تابلوهای نقاشی، بخشی از شکوه نقاش طبیعت را بر روی بوم ایران زمین، نقش بسته است.

  • سفر به مریخ یا چابهار؟

به دلیل وجود ترکیبات فلزی (مانند آهن که باعث قرمزی و مس که باعث سبزی خاک می‌شود) تپه‌های مینیاتوری در جاده‌ی چابهار-گواتر رنگی دیده می‌شوند و شیارهایی  به شکل غیرعادی در بدنه‌ی این کوه‌ها قرار دارد که محلی‌های منطقه آن‌ها را تپه‌های مریخی نام‌گذاری کرده اند.

 

کوه های مینیاتوری یا مریخی چابهار، شهره جهانی دارند. در جاده چابهار به بندر گواتر، مناظری می توان دید که منحصر به فرد است و نمونه اش را در هیچ جای سرزمین پر افتخار ایران مشاهده نمی کنیم. اگر اسالم به خلخال و نور به چمستان و جاده حیران و هراز و دو هزار، در بهار و فصل خزان، دیدگان را مست غمزه طبیعت می کند، جاده چابهار به گواتر را نیز باید در فهرست شگفت انگیز ترین جاده های ایران جای داد.

  • تالاب لیپار

این تالاب که آن را تالاب صورتی می‌نامند، یکی از زیبایی‌های طبیعی منطقه است که در ۱۵ کیلومتری شرق چابهار در نزدیکی روستای رمین و در مسیر جاده‌ی ساحلی چابهار-گواتر قرار گرفته است. از زیبایی‌های این منطقه می‌توان به انواع پرندگان از جمله چنگر، فلامینگو، کشیم، انواع حواصیل، طاووسکن، باقرقره، تیهو و عقاب دشتی اشاره کرد.

  • مسجد جامع دزک

این مسجد در روستای دزک در ۳ کیلومتری شرق سراوان واقع شده است. زمان ساخت مسجد مشخص نیست. احتمالا این مسجد به دوران صفویه تعلق دارد. مصالح به کار رفته در دیوارها و ستون‌ها از خشت و چینه و پوشش سقف از فرآورده‌های نخل و خرما و گز و کنار است.

  • موزه محلی چابهار

ساختمان قدیمی فرمانداری چابهار که از دوران قاجار به جا مانده، اکنون موزه‌ی محلی چابهار است. این بنا روی سکویی به ارتفاع ۱/۵ متر و به وسعت حدود ۶۵۰ مترمربع بنا شده و دارای سه درب ورودی، مجموعه اتاق‌ها، راهرو و است. بنا در دو طبقه ساخته شده است که قسمتی از آن با سکویی با سقف چوبی و ستون آهنی احاطه شده است.

  • غارهای بان مسیتی

غارهای بان مسیتی، مجموعه غارهایی در ۵ کیلومتری شمال باختری روستای تیس در دامنه کوه شهبازبند (در نزدیکی چابهار) است. یک غار طبیعی و دو غار مصنوعی در کنار هم قرار دارند. غار اول طبیعی و به شکل نیم‌دایره و با استفاده از روش تراشکاری درون غار و دهانه آن توسعه پیدا کرده است. یک آرامگاه کوچک از گچ به صورت دوسطح افقی که روی یکدیگر قرار دارند و آثاری مانند سنگ‌نبشته، خط و لوحه در عمق یک متر از سطح غار دیده می‌شود که در گرد آن یک فضای کوچک وجود دارد.

  • قلعه‌ی پیروز گت

قلعه پیروز گت در بخش مرکزی پنج کیلومتری شمال غربی چابهار در روستای تیس قرار دارد. این اثر از دوره اشکانیان و ساسانیان به جا مانده است.

  • درخت مکرزن

درخت مکرزن که به انجیر معابد، لور و انجیر هندی نیز معروف است، نام درختی معروف در شهرهای چابهار و نیک شهر است.

این درخت از جاذبه‌های گردشگری این دو شهر به‌شمار می‌آید. اصل این گیاه از هند شرقی و دارای برگ‌های پهن است و شاخه‌های آن به پایین سرازیر می‌شود و در لای شن‌ها ریشه می‌دواند.

  • گل افشان

یکی از دیدنی‌های حیرت‌انگیز شهرستان چابهار، کوه‌های گل‌افشان آن است که مهم‌ترین آن‌ها در نقطه‌ای نزدیک به کنارک به نام بندر تنگ قرار دارد. کوه گل‌افشان بندر تنگ با ارتفاع تقریبی ۱۰۰ متر و قطر قاعده کمی بیش از ۱۰۰ متر در فاصله حدود ۱۰۰ کیلومتری شهرستان چابهار قرار دارد.

بالا رفتن از کوه اگر فصل بارندگی نباشد، تقریبا راحت است. در بالاترین نقطه‌ی کوه، چاله‌ای به قطر کمتر از یک متر و به عمق حدود نیم متر وجود دارد که با گل پوشیده شده است. در فواصل زمانی حدود یک دقیقه، مقداری گل با صدای خاصی شبیه به ترکیدن یک حباب، از چاله خارج و به اطراف پراکنده می‌شود. در کنار این کوه، دو کوه کم‌ارتفاع دیگر وجود دارد که به نظر می‌رسد زمانی آن‌ها نیز گل‌افشان بوده‌اند.

  • منطقه حفاظت شده گاندو

رودخانه‌ی باهوکلات یکی از پرآب‌ترین رودخانه‌های استان سیستان و بلوچستان و عامل اصلی حیات و زندگی در جنوب استان است. این رودخانه به ویژه به دلیل زیستگاه تمساح ایرانی اهمیت توریستی فراوان دارد. این رودخانه آب‌های مناطق وسیعی از صفحات جنوبی شهرستان ایرانشهر (بخش‌های سرباز، بمپور، راسک) و شهرستان چابهار (بخش‌های دشتیاری قصر قند) را جمع‌آوری کرده و به دریای عمان سرازیر می‌کند.

  • مسجد جامع تیس

از مناطق دیدنی چابهار می‌توان از مسجد تیس نام برد؛ مسجد جامع تیس که از لحاظ معماری شبیه مساجد کشورهای پاکستان و هندوستان است، مانند اکثر مساجد اهل تسنن یک مناره دارد. صحن این مسجد هر زائری را ولو برای اولین بار، به یاد تابلوهای پر از رنگ زیبا می‌اندازد. مناره و گنبدهایی که با رنگ‌های سبز و قرمز زیباتر شده‌اند و درب‌هایی که با شیشه‌کاری‌های منظم و نامنظم رنگارنگ جلوه‌هایی چشم‌نواز به مسجد داده‌اند و مردمانی سفیدپوش و بلوچ‌زبان که دوستانه، زائران را با لبخند نگاه می‌کنند.

  • بندر گواتر

در منتهی الیه جنوب شرقی ایران، در آخرین نقطه‌ی مرزی شهرستان چابهار، بندری کوچک و قدیمی اما زرخیز به نام «گواتر» قرار گرفته است. گواتر، چون گوهر بهشتی در ساحل دریای عمان می‌درخشد. گواتر به خاطر قرار گرفتن در مجاورت جنگل‌های حرا یکی از مناطق حفاظت شده‌ی محیط زیست است.

 

غذاهای چابهار: از “کنک” تا “ماشنیگ”

مردم خونگرم چابهار همچون اهالی خطه جنوب کشور، عاشق خرما هستند. ماهی و خرما، قوت اصلی مردم جنوب به شمار می رود. خرما یکی از راهبردی ترین کالاهای کشاورزی با ارزش غذایی فوق العاده بالا بوده و برای وارد شدن آن به سبد غذایی خانواده های ایرانی، باید تلاش های بیشتری صورت گیرد.

با خرما و ماهی می توان غذاهای رنگارنگ بسیار متنوع و مقوی را طبخ کرد که البته چابهاری ها در این زمینه مهارت زیادی دارند. خوراک خرما از مهم ترین خوردنی های چابهار محسوب می شود. کنک که نوعی حلوا است، به عنوان میان وعده در بین اهالی منطقه معروف شهرت دارد.

بتو ماش، شودوده، بتوهواری، ماشینگ، پاکگین ماهیک، کورک، گلوهک، ناروش، کیش و دلگ، از جمله غذاهای معروف محلی چابهاری ها هستند که در رستوران های شهر می توان ردی از آن ها پیدا کرد و مزه نمود

 

"اکسیر"  پیشنهادی ما برای سفر به چابهار

روز اول: پس از رسیدن به دیدن برکه طبیعی گاندوها بروید و از باغات موز و پارک ساحلی دریابزرگ بازدید کنید.

روز دوم: برای بازدید از اثر طبیعی-ملی چشمه گل‌فشان به‌سوی تنگ بروید و سپس گشت زنی در ساحل بندر تنگ، ساحل صخره‌ای دریایی پزم و کنارک، بازدید از کشتی‌سازی خلیج پزم و کشتی‌های ماهی‌گیری را در برنامه‌تان قرار دهید و غروب را در ساحل پزم بگذرانید.

روز سوم: به‌سوی خلیج گواتر بروید تا از سواحل زیبای گواتر و جنگل حرا دیدن کنید. بازدید از سواحل صخره‌ای عمان، کوه‌های مینیاتوری و روستای بریس را تجربه کنید، در نظر داشته باشید برای بازدید از کوه‌های مینیاتوری یا عصر و یا صبح زود بروید چون به دلیل عدم وجود پوشش گیاهی، سایه‌ای در آن منطقه وجود ندارد. برای هیجان سفرتان قایق‌سواری تا سواحل صخره‌ای را داشته باشید. سپس با برگشت به‌سوی چابهار ، از درخت انجیر معابد در روستای رمین، تلگرافخانه و بقعه غلام رسول بازدید کنید.

روز چهارم: بازدید از موزه مردم‌شناسی، غارهای سه‌گانه تیس و بازدید از قلعه پرتغالی‌ها می‌تواند آخرین برنامه‌های بازدید شما پیش از بازگشت به تهران باشد.

 

 

حالا که به چابهار سفر کرده اید شاید بد نباشد سری به عجیب ترین نقطه گمشده ایران، “دَرَک” بزنید.